Μας λένε ότι ο κόσμος κινδυνεύει να οδηγηθεί σε έναν νέο παγκόσμιο πόλεμο. Το πραγματικό ερώτημα, όμως, είναι μήπως αυτός ο πόλεμος έχει ήδη αρχίσει, χωρίς επίσημη κήρυξη και χωρίς οι κοινωνίες να έχουν αντιληφθεί το μέγεθός του.
Στην Ουκρανία συγκρούονται έμμεσα δεκάδες χώρες, στη Μέση Ανατολή οι πολεμικές εστίες πολλαπλασιάζονται, ενώ στην Αφρική μαίνονται συγκρούσεις που σπάνια φτάνουν στα δελτία ειδήσεων. Όλα παρουσιάζονται ως διαφορετικά και ασύνδετα γεγονότα. Κι όμως, πίσω τους διακρίνεται ένας κοινός αγώνας για ισχύ, ενέργεια, πρώτες ύλες, γεωπολιτικό έλεγχο και επιβίωση μιας παγκόσμιας τάξης που καταρρέει.
Η διπλωματία έχει μετατραπεί σε επικοινωνιακό θέατρο. Συμφωνίες υπογράφονται και λίγο αργότερα παραβιάζονται. Διαπραγματεύσεις ξεκινούν, ενώ ταυτόχρονα μεταφέρονται όπλα, δίνονται πληροφορίες και προετοιμάζονται νέες επιθέσεις. Όταν τα κράτη σταματούν να εμπιστεύονται ακόμη και την υπογραφή του αντιπάλου τους, τότε ο δρόμος προς την ειρήνη στενεύει επικίνδυνα.
Παράλληλα, τα μεγάλα μέσα ενημέρωσης συνεχίζουν να παρουσιάζουν μια καθησυχαστική εικόνα. Η Δύση, υποτίθεται, αντέχει· οι αντίπαλοί της, υποτίθεται, βρίσκονται διαρκώς ένα βήμα πριν από την κατάρρευση. Οι πολίτες βομβαρδίζονται με ασήμαντες ειδήσεις, θεάματα και κατασκευασμένες βεβαιότητες, την ώρα που γύρω τους συσσωρεύονται στρατιωτικοί, ενεργειακοί και οικονομικοί κίνδυνοι.
Και εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη απειλή. Οι κυβερνήσεις δεν παίζουν μόνο με πυραύλους και στρατούς. Παίζουν με ένα παγκόσμιο οικονομικό σύστημα φορτωμένο με τεράστιο χρέος, διογκωμένες αγορές και ενεργειακές διαδρομές που μπορούν να διακοπούν μέσα σε λίγες ώρες. Μια γενικευμένη αναταραχή στη Μέση Ανατολή δεν θα μείνει εκεί. Θα φτάσει στις τιμές των καυσίμων, στα τρόφιμα, στις επιχειρήσεις και τελικά στην τσέπη κάθε πολίτη.
Δεν χρειάζεται να αποδεχθεί κανείς κάθε πρόβλεψη ή κάθε συμπέρασμα του συγκεκριμένου άρθρου. Αρκεί να κοιτάξει τη συνολική εικόνα: περισσότερα όπλα, λιγότερη διπλωματία, μεγαλύτερη λογοκρισία και κοινωνίες που εκπαιδεύονται να θεωρούν τον πόλεμο φυσιολογικό.
Οι προηγούμενες γενιές κατάλαβαν πολύ αργά ότι ο κόσμος τους είχε ήδη αλλάξει. Το ερώτημα είναι αν εμείς θα επαναλάβουμε το ίδιο λάθος, παρακολουθώντας αμέριμνοι την ιστορία να βαδίζει ξανά προς τον γκρεμό.
